است : « پروردگار تو خود روز قيامت در آنچه با يكديگر درباره آن اختلاف مىكردند ميانشان داورى خواهد كرد . » « 1 » ( و دع عنك نهبا صيح في حجراته ) « 2 » واژه « نهب » به معناى غنيمت است و « صيح » به معناى غارت به كار رفته است ؛ حجرات نيز به معناى « نواحى مختلف » است . امام عليه السّلام با استشهاد به اين شعر ، مىخواهد بگويد كه پيشى گرفتن ديگران به خلافت ، از آن‌چه ابو سفيان در انديشه داشت ، بسى بهتر و سبك‌تر است . امام عليه السّلام در جاى ديگرى با سوز و گداز مىگويد كه مرا با ديگران مقايسه كردند تا جايى كه من در كنار معاويه قرار گرفتم . ( فلقد أضحكني الدّهر بعد إبكائه ) هنگامى كه قريش در مناظره با انصار ، به اين استدلال دست آويختند كه آنان از قبيله و خاندان پيامبر صلّى اللّه عليه و إله هستند ، امام عليه السّلام به خنده افتاد و فرمود « از درخت ياد كردند و ميوه‌اش را تباه ساختند . » « 3 » هنگامى كه معاويه كه خود و پدرش دشمن درجه يك اسلام بودند ، طمع خلافت كرد ، سير حوادث به جايى رسيد كه دشمن درجه يك اسلام ، به خلافت طمع كرد . امام عليه السّلام از اين موقعيت تاسف‌بار ، اندوهگين گشته و مىگريد . ( و لا غرو ) روزگار همواره شگفتىهاى فراوان با خود دارد ؛ ( فيا له خطبا يستفرغ العجب ) شگفتى و تعجب به سرحد خويش رسيد . ( حاول القوم ) منظور

--> ( 1 ) . إِنَّ رَبَّكَ هُوَ يَفْصِلُ بَيْنَهُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ فِيما كانُوا فِيهِ يَخْتَلِفُونَ سجده / 32 : 25 . ( 2 ) . اين بيت از امرؤ القيس است . نك : ديوان امرؤ القيس : 174 ؛ مجمع الانصار : 1 / 267 . ( 3 ) . « احتجّوا بالشجرة و أضاعوا الثّمرة » نهج البلاغه : خطبه 67 .